آچمز در شطرنج و کاربرد های آن

آچمز در شطرنج و کاربرد های آن

239 بازدید
یکی از مباحثی که یادگیری آن میتواند کمک بسیاری به شطرنج بازان کند و احتمالا تا آخر هر بازی خود چند باری ممکن است به آن بربخورند. هر بازی با حرکت دادن مهره ها آغاز میشود و با حمله و محافظت مهره ها ادامه پیدا میکند. اما گاهی مهره شما در مکانی قرار میگیرد که حرکت دادن آن ایجاد خطر میکند. تصویر ذهنی ای بسازید از مهره ای که در جلوی مهره ای مهم تر برای محافظت قرار گرفته است. مهره ای که اگر کنار برود مهره پشت سر خود را هم به خطر می اندازد. به این حالتی که در آن قرار گرفته اید آچمز میگویند.
برای بررسی و یادگیری بهتر شما مقاله را با بررسی تصاویر جلو میبریم.
آچمز – تصویر اول
به تصویر نگاه کنید. مسیر حرکت فیل سفید را تا خانه ⁦d8⁩ دنبال کنید. اول مهره اسب و سپس مهره ارزشمند وزیر را میبینید. حال سوالی مهم پیش می آید اگر اسب سیاه از خانه ⁦f6⁩ حرکت کند چه اتفاقی می افتد؟
با کنار رفتن اسب مسیر حمله فیل باز و تهدید برای وزیر سیاه پیش می آید. از آنجایی که وزیر مهره ارزشمندتری است حرکت دادن اسب در چنین موقعیتی به سود سیاه نیست. مهره ای زیر حمله فیل سفید است که حرکت دادن آن میتواند مهره مهم تری را در خطر بیندازد. این مثال به وضوح نشان دهنده چیزی است که ما در شطرنج آن را آچمز می نامیم.
برای تشخیص آچمز کافی است مسیر حمله را بررسی کرده و ببینیم در مسیر مهره حمله کننده به مهره ما آیا مهره دیگری قرار گرفته یا نه.
آچمز – تصویر دوم
در تصویر دوم نوع دیگری از آچمز نمایش داده شده است. یکی از قوانین بدیهی شطرنج این است که هیچ مهره ای نباید به گونه ای حرکت کند که شاه خود را در معرض حمله قرار دهد. در این موقعیت رخ سیاه قصد دارد جلوی حمله رخ سفید را بگیرد اما با انجام دادن هر حرکتی شاه خود را در معرض خطر قرار میدهد. حال با حرکت کردن رخ سفید شاه مات میشود. در حالتی که مهره ای به شاه خود آچمز شده باشد ما شاهد آچمز مطلق خواهیم بود.
آچمز – تصویر سوم
در این تصویر نیز ما شاهد مهره ی آچمز شده اسب در خانه ⁦e6⁩ هستیم. اما برخلاف مثال قبل با حرکت کردن مهره اسب، شاه به خطر نمی افتد. پس آزادی حرکت دادن وجود دارد حتی اگر به ضرر شخص تمام شود. در این حالت مهره در آچمز نسبی قرار گرفته است.

آچمز چگونه قدرت یک مهره را کم میکند؟

آچمز – تصویر چهارم
با دقت به مهره ها در خانه ⁦g5⁩ و ⁦f6⁩ میتوانیم متوجه شویم که مهره اسب سیاه در حالت آچمز قرار گرفته است. مهره اسبی که اجازه حرکت به هشت خانه را دارد اکنون در حالتی است که نمیتواند از قدرت خود استفاده کند. در اصل مهم ترین فایده آچمز این است که میتوان حرکت مهره های حریف را محدود کرد. در شطرنج مهره های فیل، رخ و وزیر می توانند به دلیل حرکت در مسیر هایی کج و یا صاف ایجاد آچمز کنند.

آچمز موثر در حمله و دفاع

آچمز – تصویر پنجم
در این موقعیت اسب با ایجاد تهدید برای رخ در خانه ⁦d3⁩ و وزیر در خانه ⁦e2⁩ به مهره های سفید حمله میکند. حال سفید با حرکت ⁦Qf3⁩ خود را از شر این حمله خلاص و مهره اسب سیاه را در حالت آچمز قرار میدهد. قضیه فقط به آچمز کردن محدود نمیشود، سفید میتواند با حرکت سرباز خود به خانه ⁦g3⁩ حمله ای علیه اسب سیاه ایجاد کند. پس سفید با آچمز علاوه بر دفاع از مهره های خود توانسته حمله ای هم ایجاد کند.
پس آچمز حرکتی است که از آن میتوانید علاوه بر دفاع از مهره های خود حمله ای هم علیه مهره های حریف ایجاد کنید.

رفع تهدید

آچمز – تصویر ششم
تا اینجا از آچمز صحبت کردیم اما اکنون میخواهیم اشاره کنیم به اینکه چطور تهدید آچمز را از بین ببریم. مطلوب ترین حرکت گرفتن مهره ای است که آچمز را ایجاد کرده است. پس بدین گونه اولین راه برای رفع تهدید حمله به مهره ای است که آچمز را ایجاد کرده است.
آچمز – تصویر هفتم
قرار دادن مهره دیگری در لاینی که آچمز ایجاد شده است، دومین راه برای رهایی از آچمز است. پس به یاد داشته باشید با بستن خط حمله خود میتوانید برای خود راه نجاتی از وضعیت ایجاد شده بسازید.
آچمز – تصویر هشتم
میتوانید با حرکت دادن مهره ارزشمند خود از مسیر لاینی که آچمز ایجاد شده است از مهره های خود محافظت کنید. به طور مثال در این تصویر با حرکت وزیر سیاه به خانه ⁦b6⁩ میتوانید از شر آچمز ایجاد شده خلاص شوید.
آچمز – تصویر نهم
در موقعیت آخر میتوانیم شاهد یک حرکت متفکرانه از سوی شطرنج باز باشیم. فیل سفید علیه مهره های سیاه ایجاد آچمز کرده است. با حرکت دادن رخ به خانه ⁦d8⁩ میتوان علاوه بر از بین بردن آچمز ایجاد شده توسط مهره سفید، آچمزی قوی تر علیه مهره های خودش ایجاد کرده و خطر را از بین ببریم.
اسکار پانو – هنریکه مکینگ
اینترزونال مانیل، ۱۹۷۶

0 / 0
با بررسی بازی بین دو استاد بزرگ اسکار پانو و هنریکه مکینگ میتوانیم به وضوح شاهد این قضیه باشیم که آچمز به عنوان یک تاکتیک دفاعی موثر در بازی های استادان نیز مشاهده میشود. در این بازی مکینگ با استفاده از چندین آچمز از پیاده های خود دفاع کرد و توانست موقعیتی برنده برای خودش در آخر بازی فراهم کند.

دیدگاه‌ها 0

برای ثبت دیدگاه، ابتدا وارد حساب کاربری شوید.

هنوز دیدگاهی ثبت نشده است. اولین نفر باشید!